Education & Learning – Bài 7: Educational inequality & access

khả năng đọc viết, sự biết chữ

the ability to read and write

• Improving literacy among children in poor regions is a top priority for the government.Nâng cao khả năng đọc viết của trẻ em vùng nghèo là ưu tiên hàng đầu của chính phủ.

Trái nghĩa:

illiteracy

Họ từ:

literate (tính từ)

Không đếm được. Nghĩa mở rộng: hiểu biết về một lĩnh vực (financial literacy).

mù chữ

not able to read or write

• Millions of adults around the world are still illiterate.Hàng triệu người trưởng thành trên thế giới vẫn còn mù chữ.

Trái nghĩa:

literate

Họ từ:

illiteracy (danh từ)

khả năng tính toán cơ bản

basic skill in working with numbers and doing simple maths

• Primary education should build strong literacy and numeracy skills.Giáo dục tiểu học cần xây dựng kỹ năng đọc viết và tính toán vững chắc.

Họ từ:

numerate (tính từ)

Không đếm được.

thiệt thòi, có hoàn cảnh khó khăn

having less money, support and opportunity than most other people

• Free school meals help children from disadvantaged families stay in education.Bữa ăn miễn phí ở trường giúp trẻ em gia đình khó khăn tiếp tục đi học.

Đồng nghĩa:

underprivileged

Họ từ:

disadvantage (danh từ)

kém may mắn, thiếu điều kiện

lacking the money, rights and chances that most people in a society have

• The charity builds libraries for underprivileged communities in the mountains.Tổ chức từ thiện xây thư viện cho các cộng đồng thiếu điều kiện ở vùng núi.

Đồng nghĩa:

disadvantaged

Trái nghĩa:

privileged

thuộc nông thôn

connected with the countryside rather than with towns and cities

• Schools in rural areas often lack qualified teachers and basic equipment.Trường ở vùng nông thôn thường thiếu giáo viên đạt chuẩn và thiết bị cơ bản.

Trái nghĩa:

urban

cơ hội tiếp cận giáo dục

the chance or right to go to school and receive an education

• Every child should have equal access to education, whatever their family's income.Mọi trẻ em đều cần được tiếp cận giáo dục bình đẳng, bất kể thu nhập gia đình.

Access là danh từ không đếm được đi với to: access to (không nói access into).

tỷ lệ bỏ học

the percentage of students who leave school or a course before finishing it

• The dropout rate is much higher among students from low-income families.Tỷ lệ bỏ học cao hơn nhiều ở học sinh từ các gia đình thu nhập thấp.

Dạng từ:

dropout rates

trường tư thục

a school that is paid for by parents' fees rather than by the government

• Private schools usually have smaller classes and better facilities.Trường tư thường có lớp nhỏ hơn và cơ sở vật chất tốt hơn.

Trái nghĩa:

state school

Dạng từ:

private schools

Ở Anh, public school lại chỉ trường tư lâu đời, danh tiếng — ngược với Anh-Mỹ (public school = trường công).

trường công lập

a school that is paid for by the government and is free for pupils

• Most children in the UK attend a state school near their home.Phần lớn trẻ em ở Anh học trường công gần nhà.

Đồng nghĩa:

public school

Dạng từ:

state schools

Anh-Anh. Anh-Mỹ: public school.

có thu học phí

charging money for education, or paying money to receive it

• Fee-paying schools are often out of reach for ordinary families.Trường thu học phí thường nằm ngoài khả năng của các gia đình bình thường.

tinh hoa, hàng đầu (dành cho số ít)

belonging to a small group that is seen as the best or the most powerful

• Only a small number of students can get into elite universities.Chỉ một số ít sinh viên vào được các trường đại học hàng đầu.

Họ từ:

elitist (tính từ), elitism (danh từ)

Cũng là danh từ: the elite (giới tinh hoa).

đặc quyền

an advantage that only some people have, often because of wealth or social position

• Higher education should be a right for everyone, not a privilege for the wealthy.Giáo dục đại học nên là quyền của mọi người, không phải đặc quyền của người giàu.

Họ từ:

privileged (tính từ)

Dạng từ:

privileges

có năng khiếu

having a natural ability that is much greater than average

• Gifted children need extra challenges so that they do not become bored in class.Trẻ có năng khiếu cần thêm thử thách để không thấy chán trong lớp.

Đồng nghĩa:

talented

Trường chuyên ở Việt Nam có thể diễn đạt là a specialised school for gifted students.

nhu cầu đặc biệt (khuyết tật, khó khăn học tập)

learning difficulties or disabilities that mean a person needs extra support

• Children with special needs should receive extra support in ordinary schools.Trẻ có nhu cầu đặc biệt cần được hỗ trợ thêm trong trường phổ thông bình thường.

Văn bản chính thức ở Anh dùng special educational needs (SEN).

hoà nhập, không loại trừ ai

welcoming and including all people, whatever their background or ability

• An inclusive school lets disabled and non-disabled pupils learn side by side.Trường hoà nhập cho học sinh khuyết tật và không khuyết tật học cạnh nhau.

Họ từ:

inclusion (danh từ)

(lớp) gồm học sinh nhiều trình độ

having students with a wide range of levels taught together in one group

• Teaching mixed-ability classes requires careful planning.Dạy lớp có nhiều trình độ khác nhau đòi hỏi chuẩn bị kỹ lưỡng.

tuyển chọn (đầu vào)

choosing students carefully, usually by testing their ability

• Selective schools only accept pupils who pass a difficult entrance test.Trường tuyển chọn chỉ nhận học sinh vượt qua kỳ thi đầu vào khó.

Họ từ:

selection (danh từ)

học thêm, dạy kèm tư

extra lessons that families pay for, given outside normal school hours

• Spending on private tutoring has widened the gap between rich and poor students.Chi tiêu cho học thêm đã nới rộng khoảng cách giữa học sinh giàu và nghèo.

Không đếm được. Anh-Anh cũng hay nói private tuition.

xuất thân, hoàn cảnh gia đình

a person's family, education and social situation

• Students from poorer backgrounds are less likely to apply to top universities.Học sinh xuất thân nghèo ít có khả năng nộp đơn vào các trường đại học hàng đầu.

Dạng từ:

backgrounds

dân tộc thiểu số

a group whose race or culture is different from that of most people in a country

• Boarding schools have been built for ethnic minority children in remote provinces.Nhiều trường nội trú đã được xây cho trẻ em dân tộc thiểu số ở các tỉnh vùng sâu.

Dạng từ:

ethnic minorities

rào cản

something that stops people from doing or achieving something

• Cost remains the biggest barrier to higher education for many families.Chi phí vẫn là rào cản lớn nhất ngăn nhiều gia đình cho con học đại học.

Dạng từ:

barriers

Đi với to: a barrier to something.