Population & Migration – Bài 9: Integration & multicultural societies

sự hoà nhập (của người nhập cư vào xã hội mới)

the process of newcomers becoming an accepted and active part of a society

• Learning the local language is often seen as the first step towards integration.Học ngôn ngữ địa phương thường được coi là bước đầu tiên để hoà nhập.

Họ từ:

integrate (động từ)

hoà nhập; giúp (ai) hoà nhập

to become, or help someone become, a full member of a community

• Children usually integrate faster than their parents because they make friends at school.Trẻ em thường hoà nhập nhanh hơn cha mẹ vì các em kết bạn ở trường.

Dạng từ:

integrated, integrating, integrates

Đi với into hoặc with: integrate into / with the local community.

sự đồng hoá (người nhập cư bỏ dần văn hoá gốc, theo văn hoá nơi mới)

the process in which newcomers adopt the culture of a society and gradually lose their own

• Some people favour assimilation, while others believe migrants should keep their own traditions.Một số người ủng hộ đồng hoá, trong khi số khác cho rằng người di cư nên giữ truyền thống riêng.

Integration (hoà nhập) cho phép giữ văn hoá gốc; assimilation (đồng hoá) nghĩa là hoà tan vào văn hoá mới.

đồng hoá, hoà tan vào (văn hoá, xã hội mới)

to become similar to the people of a new society by taking on their customs and way of life

• Earlier generations of immigrants were often expected to assimilate quickly and stop speaking their first language.Các thế hệ nhập cư trước thường bị kỳ vọng phải đồng hoá nhanh và thôi nói tiếng mẹ đẻ.

Dạng từ:

assimilated, assimilating, assimilates

chủ nghĩa đa văn hoá, chính sách đa văn hoá

the belief or policy that different cultures in one society should all be respected and kept

• Canada adopted multiculturalism as an official policy in the early 1970s.Canada chính thức áp dụng chính sách đa văn hoá từ đầu thập niên 1970.

thế hệ thứ hai (con của người nhập cư, sinh ra ở nước mới)

born in a country to parents who had moved there from abroad

• Many second-generation immigrants speak their parents' language at home and the local language at school.Nhiều người nhập cư thế hệ thứ hai nói tiếng của cha mẹ ở nhà và tiếng bản địa ở trường.

thế hệ thứ nhất (chính người đã nhập cư sang)

describing people who were born abroad and moved to a new country themselves

• First-generation migrants often work long hours so that their children can have more opportunities.Người di cư thế hệ thứ nhất thường làm việc nhiều giờ để con cái có thêm cơ hội.

Cũng dùng trong giáo dục: first-generation students (người đầu tiên trong nhà học đại học).

sự nhập quốc tịch (người nước ngoài được cấp quốc tịch)

the legal process by which a foreign-born person becomes a citizen of a country

• Applicants for naturalisation usually need to have lived in the country for several years.Người xin nhập quốc tịch thường phải sống ở nước đó vài năm.

Họ từ:

naturalised (tính từ)

Anh-Mỹ viết naturalization; naturalised citizen = công dân nhập tịch.

bài kiểm tra nhập quốc tịch (về lịch sử, luật, xã hội của nước sở tại)

an exam about a country's history, laws and values that people may take to become citizens

• My aunt studied for months before passing the citizenship test.Dì tôi đã ôn nhiều tháng trước khi đỗ bài kiểm tra nhập quốc tịch.

Dạng từ:

citizenship tests

lễ nhập quốc tịch, lễ trao quốc tịch

a formal event at which new citizens make a promise and receive their certificate

• Her whole family came to watch her citizenship ceremony at the town hall.Cả gia đình đã đến dự lễ nhập quốc tịch của cô ấy ở toà thị chính.

Dạng từ:

citizenship ceremonies

hai quốc tịch

the legal status of being a citizen of two countries at the same time

• Some countries allow dual nationality, while others ask new citizens to give up their old passport.Một số nước cho phép hai quốc tịch, số khác yêu cầu công dân mới từ bỏ hộ chiếu cũ.

Đồng nghĩa:

dual citizenship

sự bài ngoại (sợ hãi, ác cảm với người nước ngoài)

strong dislike or fear of people from other countries

• Community events that bring locals and newcomers together can help to reduce xenophobia.Các sự kiện cộng đồng gắn kết người bản địa với người mới đến có thể giúp giảm tâm lý bài ngoại.

Họ từ:

xenophobic (tính từ)

Chữ x đọc là /z/.

chống người nhập cư, bài nhập cư

opposed to immigrants or to immigration

• Studies suggest that anti-immigrant attitudes tend to be weaker where locals have immigrant neighbours.Các nghiên cứu cho thấy thái độ chống người nhập cư thường yếu hơn ở những nơi người dân có hàng xóm là người nhập cư.

Hay đi với sentiment, attitudes, rhetoric. Khi viết, nên nêu là quan điểm của một nhóm, tránh quy cho cả xã hội.

khu cư dân sắc tộc (khu phố tập trung người cùng gốc)

an area of a city where many people from the same ethnic or national background live

• An ethnic enclave can offer newcomers jobs and support, but it may also slow down language learning.Khu cư dân cùng gốc có thể cho người mới đến việc làm và sự hỗ trợ, nhưng cũng có thể làm chậm việc học ngôn ngữ.

Dạng từ:

ethnic enclaves

hôn nhân giữa người khác dân tộc, quốc tịch hoặc tôn giáo

marriage between people from different ethnic, national or religious groups

• Rates of intermarriage are often seen as one sign of how well groups get along.Tỉ lệ kết hôn khác dân tộc thường được coi là một dấu hiệu cho thấy các nhóm hoà hợp với nhau đến đâu.

hiếu khách, cởi mở, sẵn lòng đón nhận (người mới đến)

friendly towards newcomers and making them feel accepted

• Small towns can be surprisingly welcoming to families who have just moved from abroad.Các thị trấn nhỏ có thể cởi mở đến bất ngờ với những gia đình vừa từ nước ngoài chuyển đến.

Trái nghĩa:

hostile, unwelcoming

sinh ra ở nước ngoài

born in a different country from the one where you now live

• The census shows that the foreign-born share of the population has risen over the past decade.Điều tra dân số cho thấy tỉ lệ người sinh ra ở nước ngoài trong dân số đã tăng trong mười năm qua.

Trái nghĩa:

native-born

sinh ra tại chính nước đó, người bản địa (theo nơi sinh)

born in the country where you live

• Studies compare the employment rates of migrants with those of native-born workers.Các nghiên cứu so sánh tỉ lệ có việc làm của người di cư với người lao động sinh ra trong nước.

Trái nghĩa:

foreign-born

người (nhóm) đóng góp ròng (nộp thuế nhiều hơn phần nhận từ dịch vụ công)

a person or group that pays more in taxes than they receive in public services and benefits

• Young working migrants are often net contributors to public finances, though this depends on the job and the country.Người di cư trẻ đang đi làm thường là người đóng góp ròng cho ngân sách công, dù điều này tuỳ ngành nghề và quốc gia.

Trái nghĩa:

net recipient

Dạng từ:

net contributors

đổ lỗi, biến (ai) thành con tốt thí / người gánh tội thay

to unfairly blame a person or group for problems that they did not cause

• During economic downturns, migrants are sometimes scapegoated for problems such as unemployment.Trong thời kỳ kinh tế đi xuống, người di cư đôi khi bị đổ lỗi cho những vấn đề như thất nghiệp.

Dạng từ:

scapegoated, scapegoating, scapegoats

Cũng là danh từ: make someone a scapegoat (bắt ai làm vật tế thần).

yêu cầu về ngôn ngữ (trình độ ngoại ngữ bắt buộc)

a rule that you must reach a certain level in a language to get a visa, job or citizenship

• Many countries have a language requirement for people who want permanent residence.Nhiều nước đặt yêu cầu về ngôn ngữ đối với người muốn được thường trú.

Dạng từ:

language requirements

Chứng chỉ IELTS thường được dùng để chứng minh trình độ cho các hồ sơ di trú.

xã hội sở tại, xã hội tiếp nhận (người nhập cư)

the society that migrants move into and become part of

• Integration works best when both migrants and the host society make an effort.Hoà nhập hiệu quả nhất khi cả người di cư lẫn xã hội sở tại cùng nỗ lực.

Host country (bài 6) nói về đất nước; host society nhấn mạnh con người và văn hoá ở đó.

mang hai nền văn hoá, song văn hoá

belonging to or comfortable in two different cultures

• Growing up bicultural, she celebrates both Christmas and the Lunar New Year.Lớn lên trong hai nền văn hoá, cô ấy đón cả Giáng sinh lẫn Tết Nguyên đán.

sự đa dạng sắc tộc

the presence of people from many different ethnic backgrounds in one place

• The city's ethnic diversity is reflected in its food, festivals and languages.Sự đa dạng sắc tộc của thành phố thể hiện qua ẩm thực, lễ hội và ngôn ngữ.

xung đột văn hoá, va chạm văn hoá

a conflict caused by differences in the values, habits or beliefs of two cultures

• Migrant parents and their children sometimes experience a culture clash over dating and career choices.Cha mẹ nhập cư và con cái đôi khi va chạm văn hoá về chuyện hẹn hò và chọn nghề.

Khác culture shock (bài 2): sốc văn hoá là cảm giác bỡ ngỡ của cá nhân; culture clash là va chạm giữa hai hệ giá trị.

gốc di cư (bản thân hoặc cha mẹ từng nhập cư)

the fact that a person or their parents moved from another country

• Pupils from a migrant background now make up a large share of students in some city schools.Học sinh gốc di cư nay chiếm tỉ lệ lớn ở một số trường trong thành phố.

Cách nói trung lập, hay dùng trong thống kê và văn bản chính thức.

mới đến (nơi ở mới)

having come to a place or country only recently

• Volunteers help newly arrived families register with a doctor and find school places.Tình nguyện viên giúp các gia đình mới đến đăng ký khám bệnh và tìm chỗ học cho con.

Đứng trước danh từ thường viết newly arrived hoặc newly-arrived.

thích nghi (với môi trường, cuộc sống mới)

to change your behaviour or habits so that you can live well in a new situation

• Older migrants may find it harder to adapt to a new climate, language and diet.Người di cư lớn tuổi có thể thấy khó thích nghi hơn với khí hậu, ngôn ngữ và chế độ ăn mới.

Họ từ:

adaptation (danh từ), adaptable (tính từ)

Dạng từ:

adapted, adapting, adapts

Đừng nhầm với adopt (nhận nuôi; áp dụng).